Co grozi za nielegalny obrót alkoholem? Przewodnik po karach

Obrót napojami alkoholowymi w Polsce jest reglamentowany. Zasady sprzedaży, wymóg zezwolenia oraz odpowiedzialność za naruszenia reguluje przede wszystkim ustawa o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi. Dla przedsiębiorcy najważniejsze ryzyka to: odpowiedzialność karna lub wykroczeniowa, cofnięcie zezwolenia oraz związane z tym przerwanie sprzedaży i utrata przychodów. Poniżej przegląd realnych konsekwencji, bez powtarzania niepewnych liczb z dawnych zestawień.

Zezwolenie na sprzedaż - obowiązek i sankcje za jego brak

Sprzedaż napojów alkoholowych wymaga zezwolenia wydawanego przez wójta, burmistrza lub prezydenta miasta (osobno dla różnych grup procentowych i dla sprzedaży w lokalu oraz na wynos). Sprzedaż bez wymaganego zezwolenia jest przestępstwem - zgodnie z art. 43[1] ustawy o wychowaniu w trzeźwości podlega karze grzywny, a sąd może orzec przepadek napojów alkoholowych, choćby nie stanowiły własności sprawcy. To istotne rozróżnienie: nie chodzi tu o klasyczne 'więzienie', lecz przede wszystkim o dotkliwe sankcje finansowe i przepadek towaru.

Sprzedaż alkoholu osobie niepełnoletniej

Sprzedaż i podawanie alkoholu osobie do 18. roku życia (a także osobie nietrzeźwej lub na kredyt/pod zastaw) jest zabroniona. Zgodnie z art. 43 ustawy o wychowaniu w trzeźwości sprzedaż alkoholu nieletniemu jest przestępstwem zagrożonym karą grzywny; sąd może też orzec zakaz prowadzenia działalności gospodarczej polegającej na sprzedaży lub podawaniu alkoholu. W razie wątpliwości co do pełnoletności kupującego sprzedawca ma prawo żądać okazania dokumentu potwierdzającego wiek. Konsekwentne kontrole tożsamości to najprostszy sposób uniknięcia odpowiedzialności.

Cofnięcie zezwolenia i jego skutki dla firmy

Najpoważniejszą konsekwencją administracyjną jest cofnięcie zezwolenia. Następuje m.in. w razie sprzedaży alkoholu osobom nieletnim lub nietrzeźwym oraz sprzedaży bez wymaganego zezwolenia w danym punkcie. Przedsiębiorca, któremu cofnięto zezwolenie, może wystąpić o nowe dopiero po upływie 3 lat od wydania decyzji o cofnięciu. Dla wielu lokali oznacza to realne ryzyko utraty znacznej części przychodów. Dlatego warto wdrożyć procedury zgodności: szkolenia personelu, weryfikację wieku i kontrolę legalności pochodzenia towaru (w tym znaków akcyzy, których podrobienie rodzi odrębną odpowiedzialność karnoskarbową).