Jaka kara grozi za znęcanie się nad rodziną?

Podstawowy typ znęcania się (art. 207 § 1 KK) jest zagrożony karą od 3 miesięcy do 5 lat pozbawienia wolności. Wobec osób nieporadnych kara wynosi od 6 miesięcy do 8 lat, przy szczególnym okrucieństwie od roku do 10 lat, a gdy ofiara targnie się na własne życie - od 2 do 15 lat.

Czy znęcanie się jest ścigane z urzędu?

Tak. Przestępstwo z art. 207 KK jest ścigane z oskarżenia publicznego (z urzędu). Oznacza to, że organy ścigania prowadzą postępowanie niezależnie od woli pokrzywdzonego, choć jego zawiadomienie i zeznania mają duże znaczenie dowodowe.

Czy sprawcę można wyprowadzić z domu?

Tak. Możliwy jest sądowy nakaz opuszczenia mieszkania oraz zakaz zbliżania się i kontaktu, a podczas interwencji także policyjny nakaz natychmiastowego opuszczenia mieszkania przez osobę stosującą przemoc.

Gdzie zgłosić przemoc domową?

Można zgłosić ją na policji (także anonimowo), w ośrodku pomocy społecznej lub przez procedurę Niebieskiej Karty. Działa też całodobowa Niebieska Linia. W bezpośrednim zagrożeniu należy dzwonić pod 112.

Co grozi za przemoc domową? Konsekwencje prawne i pomoc dla ofiar

Prawo karne · 2 min czytania · Redakcja zaufanyprawnik.pl

Przemoc domowa to nie tylko przemoc fizyczna. Obejmuje również przemoc psychiczną, ekonomiczną, seksualną oraz zaniedbanie. Od 2023 r. ustawa, która wcześniej posługiwała się pojęciem 'przemocy w rodzinie', mówi o 'przemocy domowej' i obejmuje ochroną także osoby pozostające w bliskiej relacji bez wspólnego zamieszkania. Najczęstszą podstawą odpowiedzialności karnej jest art. 207 Kodeksu karnego (znęcanie się), choć poszczególne czyny mogą być również kwalifikowane jako odrębne przestępstwa, np. groźby karalne (art. 190 KK), naruszenie nietykalności (art. 217 KK) czy uszkodzenie ciała (art. 157 KK).

Kara za znęcanie się (art. 207 KK)

Podstawowy typ znęcania się nad osobą najbliższą lub pozostającą w stosunku zależności (art. 207 § 1 KK) zagrożony jest karą pozbawienia wolności od 3 miesięcy do 5 lat. Jeżeli ofiarą jest osoba nieporadna ze względu na wiek, stan psychiczny lub fizyczny (np. dziecko, osoba starsza, osoba z niepełnosprawnością), sąd orzeka karę od 6 miesięcy do 8 lat (art. 207 § 1a KK). Gdy znęcanie połączone jest ze stosowaniem szczególnego okrucieństwa, kara wynosi od roku do 10 lat (art. 207 § 2 KK).

Najpoważniejsze skutki - targnięcie się na życie

Jeżeli następstwem znęcania się jest targnięcie się pokrzywdzonego na własne życie, sprawca podlega karze pozbawienia wolności od 2 do 15 lat (art. 207 § 3 KK). To istotna różnica wobec rozpowszechnionych w internecie informacji o widełkach '2 do 12 lat' - obowiązujący przepis przewiduje górną granicę 15 lat. Sąd, wymierzając karę, bierze pod uwagę m.in. nasilenie i czas trwania przemocy, podatność ofiary oraz dotychczasową karalność sprawcy.

Ochrona prawna i środki dla ofiar

Ofiara może żądać zastosowania środków chroniących bezpieczeństwo. Sąd lub prokurator może nałożyć na sprawcę nakaz opuszczenia mieszkania oraz zakaz zbliżania się i kontaktowania. Od 2020 r. także policjant podczas interwencji może wydać nakaz natychmiastowego opuszczenia mieszkania przez osobę stosującą przemoc. Funkcjonuje też procedura 'Niebieskiej Karty', uruchamiana przez policję, pomoc społeczną, oświatę lub ochronę zdrowia, która koordynuje monitorowanie sytuacji i wsparcie rodziny.

Gdzie szukać pomocy

Wsparcie jest bezpłatne i dostępne w całym kraju. Pomoc oferują ośrodki pomocy społecznej, specjalistyczne ośrodki wsparcia dla osób doznających przemocy domowej, ośrodki interwencji kryzysowej oraz organizacje pozarządowe. Całodobowo działa Ogólnopolskie Pogotowie dla Ofiar Przemocy w Rodzinie 'Niebieska Linia'. W sytuacji bezpośredniego zagrożenia należy dzwonić pod numer alarmowy 112. Warto też skorzystać z bezpłatnej porady prawnej, by poznać przysługujące środki ochrony.

Najczęstsze pytania

Jaka kara grozi za znęcanie się nad rodziną?
Podstawowy typ znęcania się (art. 207 § 1 KK) jest zagrożony karą od 3 miesięcy do 5 lat pozbawienia wolności. Wobec osób nieporadnych kara wynosi od 6 miesięcy do 8 lat, przy szczególnym okrucieństwie od roku do 10 lat, a gdy ofiara targnie się na własne życie - od 2 do 15 lat.
Czy znęcanie się jest ścigane z urzędu?
Tak. Przestępstwo z art. 207 KK jest ścigane z oskarżenia publicznego (z urzędu). Oznacza to, że organy ścigania prowadzą postępowanie niezależnie od woli pokrzywdzonego, choć jego zawiadomienie i zeznania mają duże znaczenie dowodowe.
Czy sprawcę można wyprowadzić z domu?
Tak. Możliwy jest sądowy nakaz opuszczenia mieszkania oraz zakaz zbliżania się i kontaktu, a podczas interwencji także policyjny nakaz natychmiastowego opuszczenia mieszkania przez osobę stosującą przemoc.
Gdzie zgłosić przemoc domową?
Można zgłosić ją na policji (także anonimowo), w ośrodku pomocy społecznej lub przez procedurę Niebieskiej Karty. Działa też całodobowa Niebieska Linia. W bezpośrednim zagrożeniu należy dzwonić pod 112.

Podstawa prawna i źródła

Treść ma charakter informacyjny i edukacyjny — nie stanowi porady prawnej. W indywidualnej sprawie skonsultuj się ze zweryfikowanym prawnikiem.

Masz podobną sprawę?

Opisz ją — dobierzemy zweryfikowanego prawnika.

Zgłoś sprawę