
Błąd medyczny - jaką rolę odgrywa kancelaria prawna w obronie i dochodzeniu roszczeń?
Odszkodowania i błędy medyczne · 2 min czytania · Redakcja zaufanyprawnik.pl
Błąd medyczny (błąd w sztuce lekarskiej) to postępowanie personelu medycznego niezgodne z aktualną wiedzą i przyjętymi standardami, które naraziło pacjenta na szkodę. W polskim systemie taka sytuacja może rodzić trzy rodzaje odpowiedzialności: cywilną (odszkodowanie i zadośćuczynienie), karną oraz zawodową. Kancelaria prawna działa w tych sprawach po obu stronach - reprezentując poszkodowanego pacjenta albo broniąc lekarza i placówki medycznej.
Podstawy odpowiedzialności za błąd medyczny
Odpowiedzialność cywilna lekarza lub szpitala opiera się przede wszystkim na art. 415 Kodeksu cywilnego (odpowiedzialność za szkodę wyrządzoną z winy) oraz art. 444 i 445 KC (zwrot kosztów leczenia i zadośćuczynienie za krzywdę). Aby roszczenie było skuteczne, trzeba wykazać trzy elementy: zawinione działanie lub zaniechanie, szkodę oraz związek przyczynowy między nimi. W płaszczyźnie karnej najczęściej rozważa się art. 160 Kodeksu karnego (narażenie na bezpośrednie niebezpieczeństwo utraty życia lub ciężkiego uszczerbku na zdrowiu), a przy skutku - przestępstwa przeciwko życiu i zdrowiu. Odrębnie biegnie odpowiedzialność zawodowa przed sądem lekarskim.
Dowody i opinia biegłego
W sprawach medycznych decydujące znaczenie ma dokumentacja medyczna oraz opinia biegłego z danej specjalności - to ona zwykle przesądza, czy doszło do naruszenia standardu opieki i czy istnieje związek przyczynowy ze szkodą. Pacjent ma prawo dostępu do swojej dokumentacji medycznej na podstawie ustawy o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta. Prawnik kompletuje dokumentację, formułuje tezy dla biegłego i gromadzi zeznania świadków, budując spójny obraz zdarzenia.
Reprezentacja w sporze i ugoda
Sprawy o błąd medyczny bywają długie - postępowanie cywilne może trwać kilka lat, m.in. z uwagi na czas oczekiwania na opinie biegłych. Wiele z nich kończy się ugodą, także na etapie przedsądowym lub w postępowaniu przed wojewódzką komisją czy w ramach ubezpieczenia placówki. Prawnik ocenia realną wartość roszczenia, prowadzi negocjacje z ubezpieczycielem i reprezentuje stronę przed sądem. Po stronie lekarza istotna jest ochrona przed nieuzasadnionymi zarzutami i dbałość o reputację zawodową.
Roszczenia pacjenta i terminy
Najczęstsze pytania
Na jakiej podstawie pacjent dochodzi odszkodowania za błąd medyczny?
Głównie na podstawie art. 415, 444 i 445 Kodeksu cywilnego. Trzeba wykazać zawinione działanie lub zaniechanie, szkodę oraz związek przyczynowy między nimi. Możliwe jest też zadośćuczynienie za krzywdę.
Czy lekarz może odpowiadać karnie za błąd medyczny?
Tak. Najczęściej rozważa się art. 160 KK (narażenie na bezpośrednie niebezpieczeństwo dla życia lub zdrowia), a w razie skutku - przestępstwa przeciwko życiu i zdrowiu. Odrębnie biegnie odpowiedzialność zawodowa przed sądem lekarskim.
Jak długo trwa sprawa o błąd medyczny?
Często od kilkunastu miesięcy do kilku lat, głównie ze względu na czas oczekiwania na opinie biegłych. Część spraw kończy się ugodą z ubezpieczycielem placówki.
W jakim terminie przedawnia się roszczenie?
Co do zasady po 3 latach od dowiedzenia się o szkodzie i osobie zobowiązanej, nie później niż 10 lat od zdarzenia (art. 442[1] KC). Przy szkodzie na osobie termin nie może upłynąć przed 3 latami od dowiedzenia się.
Powiązane poradniki
Podstawa prawna i źródła
- Ustawa - Kodeks cywilny, art. 415, 444, 445, 442[1]
- Ustawa - Kodeks karny, art. 160
- Ustawa o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta
Treść ma charakter informacyjny i edukacyjny — nie stanowi porady prawnej. W indywidualnej sprawie skonsultuj się ze zweryfikowanym prawnikiem.
Masz podobną sprawę?
Opisz ją — dobierzemy zweryfikowanego prawnika.
Zgłoś sprawę