Czy mogę żądać pieniędzy za naruszenie mojej prywatności?

Tak. Na podstawie art. 448 KC można żądać zadośćuczynienia za krzywdę lub zapłaty na cel społeczny, a przy szkodzie majątkowej - odszkodowania na zasadach ogólnych. Jeśli naruszono przepisy o danych osobowych, dodatkowo przysługuje odszkodowanie z art. 82 RODO. Wysokość zależy od okoliczności i jest ustalana przez sąd indywidualnie.

Skarga do PUODO czy pozew do sądu - co wybrać?

To dwie niezależne ścieżki. Skarga do Prezesa UODO służy wymuszeniu zgodnego z prawem przetwarzania danych i może skutkować karą dla administratora, natomiast zadośćuczynienia i odszkodowania dochodzi się przed sądem cywilnym. Często warto skorzystać z obu - skarga administracyjna bywa szybsza, a jej rozstrzygnięcie wspiera proces cywilny.

Ile mam czasu na dochodzenie roszczeń?

Roszczenia majątkowe (odszkodowanie, zadośćuczynienie) z czynu niedozwolonego przedawniają się zwykle po 3 latach od dowiedzenia się o szkodzie i sprawcy, najpóźniej po 10 latach od zdarzenia. Żądanie zaprzestania trwającego naruszenia nie przedawnia się, dopóki naruszenie trwa. Mimo to z reakcją nie warto zwlekać ze względu na ulotność dowodów cyfrowych.

Naruszenie prawa do prywatności - jak dochodzić swoich praw?

RODO i dane osobowe · 2 min czytania · Redakcja zaufanyprawnik.pl

Prywatność to w polskim prawie jedno z dóbr osobistych chronionych przez Kodeks cywilny, a w odniesieniu do danych osobowych dodatkowo przez RODO. Gdy ktoś bezprawnie ingeruje w Twoje życie prywatne - publikuje wizerunek bez zgody, ujawnia korespondencję, śledzi Cię lub przetwarza Twoje dane wbrew przepisom - masz do dyspozycji konkretne środki prawne: cywilne (przeciwko sprawcy) oraz administracyjne (skarga do organu nadzorczego). Poniżej wyjaśniamy, na czym opierają się te roszczenia i jak praktycznie przygotować się do sprawy.

Podstawy prawne ochrony prywatności w Polsce

Prywatność, wizerunek, tajemnica korespondencji i dobre imię są wymienione w art. 23 Kodeksu cywilnego jako dobra osobiste. Art. 24 KC pozwala żądać zaniechania naruszenia, usunięcia jego skutków (np. opublikowania przeprosin) oraz - na zasadach ogólnych - naprawienia szkody majątkowej. Za doznaną krzywdę można żądać zadośćuczynienia pieniężnego albo zapłaty odpowiedniej sumy na cel społeczny na podstawie art. 448 KC. Gdy naruszenie dotyczy przetwarzania danych osobowych, równolegle stosuje się RODO (rozporządzenie UE 2016/679), które w art. 82 daje prawo do odszkodowania za szkodę majątkową i niemajątkową wyrządzoną naruszeniem przepisów o ochronie danych. Te dwie ścieżki - cywilna i z RODO - mogą się uzupełniać.

Typowe naruszenia prywatności

W praktyce naruszenia przybierają różne formy: nieautoryzowane przetwarzanie lub wyciek danych osobowych, publikacja wizerunku albo nagrania bez zgody, ujawnienie prywatnej korespondencji, śledzenie i nękanie (w tym cybernękanie, które może wyczerpywać znamiona przestępstwa stalkingu z art. 190a Kodeksu karnego), a także rozpowszechnianie nieprawdziwych informacji godzących w dobre imię. Każdy z tych przypadków oceniany jest z uwzględnieniem zarówno indywidualnego odczucia poszkodowanego, jak i obiektywnych, społecznych kryteriów - sąd bada, czy do naruszenia obiektywnie doszło, a domniemana bezprawność obciąża sprawcę (to on musi wykazać, że działał zgodnie z prawem).

Skarga do Prezesa UODO i droga administracyjna

Jeżeli naruszono przepisy o ochronie danych osobowych, możesz złożyć skargę do Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych (PUODO). Organ ten może wszcząć postępowanie, nakazać zaprzestanie przetwarzania, usunięcie danych i - wobec administratora - nałożyć administracyjną karę pieniężną. Ścieżka administracyjna jest niezależna od cywilnej: skarga do PUODO nie zastępuje pozwu o zadośćuczynienie, ale bywa skutecznym sposobem szybkiego wstrzymania bezprawnego przetwarzania. Decyzja organu może też wzmocnić Twoją pozycję w późniejszym procesie cywilnym.

Najczęstsze pytania

Czy mogę żądać pieniędzy za naruszenie mojej prywatności?
Tak. Na podstawie art. 448 KC można żądać zadośćuczynienia za krzywdę lub zapłaty na cel społeczny, a przy szkodzie majątkowej - odszkodowania na zasadach ogólnych. Jeśli naruszono przepisy o danych osobowych, dodatkowo przysługuje odszkodowanie z art. 82 RODO. Wysokość zależy od okoliczności i jest ustalana przez sąd indywidualnie.
Skarga do PUODO czy pozew do sądu - co wybrać?
To dwie niezależne ścieżki. Skarga do Prezesa UODO służy wymuszeniu zgodnego z prawem przetwarzania danych i może skutkować karą dla administratora, natomiast zadośćuczynienia i odszkodowania dochodzi się przed sądem cywilnym. Często warto skorzystać z obu - skarga administracyjna bywa szybsza, a jej rozstrzygnięcie wspiera proces cywilny.
Ile mam czasu na dochodzenie roszczeń?
Roszczenia majątkowe (odszkodowanie, zadośćuczynienie) z czynu niedozwolonego przedawniają się zwykle po 3 latach od dowiedzenia się o szkodzie i sprawcy, najpóźniej po 10 latach od zdarzenia. Żądanie zaprzestania trwającego naruszenia nie przedawnia się, dopóki naruszenie trwa. Mimo to z reakcją nie warto zwlekać ze względu na ulotność dowodów cyfrowych.

Podstawa prawna i źródła

Treść ma charakter informacyjny i edukacyjny — nie stanowi porady prawnej. W indywidualnej sprawie skonsultuj się ze zweryfikowanym prawnikiem.

Masz podobną sprawę?

Opisz ją — dobierzemy zweryfikowanego prawnika.

Zgłoś sprawę