Ile czasu mam na dochodzenie roszczenia za błąd medyczny?

Roszczenia z czynu niedozwolonego przedawniają się co do zasady po 3 latach od dnia, w którym poszkodowany dowiedział się o szkodzie i osobie zobowiązanej do jej naprawienia, nie później niż 10 lat od zdarzenia (art. 442[1] k.c.). Jeśli szkoda wynikła ze zbrodni lub występku, termin wynosi 20 lat. Dla roszczeń osoby małoletniej przedawnienie nie może skończyć się wcześniej niż z upływem 2 lat od uzyskania pełnoletności.

Czy podpisanie zgody na zabieg pozbawia mnie prawa do odszkodowania?

Nie. Zgoda obejmuje typowe, prawidłowo zakomunikowane ryzyko zabiegu wykonanego zgodnie ze sztuką. Nie wyłącza odpowiedzialności za zawinione zaniedbanie ani za błąd w sztuce. Jeśli szkoda wynika z naruszenia standardu leczenia, możesz dochodzić roszczeń mimo podpisanej zgody.

Czego mogę żądać w sprawie o błąd medyczny?

Zwrotu kosztów leczenia i rehabilitacji, naprawienia szkody majątkowej (np. utraconych dochodów), renty z tytułu zwiększonych potrzeb lub utraty zdolności zarobkowej (art. 444 k.c.) oraz zadośćuczynienia za krzywdę (art. 445 k.c.). W razie śmierci pacjenta najbliżsi mogą żądać zadośćuczynienia i ewentualnie renty (art. 446 k.c.).

Błąd medyczny: jakie masz prawa jako pacjent?

Odszkodowania i błędy medyczne · 2 min czytania · Redakcja zaufanyprawnik.pl

Błąd medyczny to działanie lub zaniechanie personelu medycznego niezgodne z aktualną wiedzą medyczną, które wyrządza pacjentowi szkodę. Może polegać na błędnej diagnozie, niewłaściwym leczeniu, błędzie operacyjnym czy nierozpoznaniu poważnej choroby. Aby skutecznie dochodzić odszkodowania, trzeba wykazać trzy elementy: zawinione zachowanie (niezachowanie należytej staranności), szkodę oraz związek przyczynowy między nimi. Polskie prawo daje pacjentowi konkretne narzędzia, by te roszczenia egzekwować – nie są to abstrakcyjne hasła, lecz uprawnienia oparte na ustawie o prawach pacjenta oraz Kodeksie cywilnym.

Prawo do informacji i do dokumentacji medycznej

Zgodnie z ustawą o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta masz prawo do przystępnej informacji o swoim stanie zdrowia, rozpoznaniu, proponowanych metodach leczenia i ich ryzyku (art. 9), a także do wyrażenia świadomej zgody na zabieg (art. 16-18). Masz również prawo dostępu do własnej dokumentacji medycznej (art. 23 i nast.) – placówka ma obowiązek udostępnić ją do wglądu, sporządzić kopie, wyciągi, odpisy lub wydać kopię w formie elektronicznej. Pierwsza kopia konkretnego dokumentu jest co do zasady bezpłatna. Dokumentacja jest najważniejszym dowodem w sprawie o błąd medyczny, dlatego warto wystąpić o nią jak najwcześniej. W razie bezzasadnej odmowy lub przewlekłości można złożyć skargę do Rzecznika Praw Pacjenta.

Drogi dochodzenia odszkodowania i zadośćuczynienia

Pacjent może dochodzić roszczeń na drodze cywilnej, kierując pozew przeciwko podmiotowi leczniczemu (szpitalowi, przychodni) lub lekarzowi prowadzącemu prywatną praktykę, a w praktyce także przeciwko ich ubezpieczycielowi z polisy OC. Na podstawie art. 444 Kodeksu cywilnego można żądać zwrotu kosztów leczenia i naprawienia szkody majątkowej (np. utraconych zarobków, renty), a na podstawie art. 445 k.c. – zadośćuczynienia za doznaną krzywdę, czyli ból i cierpienie. Polskie prawo nie zna „odszkodowań karnych" (punitive damages) znanych z systemu amerykańskiego – odszkodowanie ma charakter kompensacyjny, a nie represyjny. Funkcjonuje też pozasądowy tryb przed wojewódzkimi komisjami do spraw orzekania o zdarzeniach medycznych (oraz nowszy Fundusz Kompensacyjny Zdarzeń Medycznych prowadzony przez RPP), który bywa szybszy niż proces sądowy.

Rola pełnomocnika i koszty

Sprawy medyczne są dowodowo trudne – kluczowa jest opinia biegłego, która ocenia, czy doszło do naruszenia standardu postępowania. Adwokat lub radca prawny pomaga zebrać dokumentację, sformułować roszczenie, oszacować jego wysokość i prowadzić negocjacje z ubezpieczycielem. Warto wiedzieć, że w Polsce obowiązuje zakaz wynagrodzenia wyłącznie od wyniku sprawy (pactum de quota litis) w formie znanej z modelu „no win, no fee" – dopuszczalna jest jedynie premia za sukces jako dodatek do wynagrodzenia podstawowego. Koszty sądowe i koszty opinii biegłych w razie wygranej co do zasady obciążają stronę przegrywającą.

Najczęstsze pytania

Ile czasu mam na dochodzenie roszczenia za błąd medyczny?
Roszczenia z czynu niedozwolonego przedawniają się co do zasady po 3 latach od dnia, w którym poszkodowany dowiedział się o szkodzie i osobie zobowiązanej do jej naprawienia, nie później niż 10 lat od zdarzenia (art. 442[1] k.c.). Jeśli szkoda wynikła ze zbrodni lub występku, termin wynosi 20 lat. Dla roszczeń osoby małoletniej przedawnienie nie może skończyć się wcześniej niż z upływem 2 lat od uzyskania pełnoletności.
Czy podpisanie zgody na zabieg pozbawia mnie prawa do odszkodowania?
Nie. Zgoda obejmuje typowe, prawidłowo zakomunikowane ryzyko zabiegu wykonanego zgodnie ze sztuką. Nie wyłącza odpowiedzialności za zawinione zaniedbanie ani za błąd w sztuce. Jeśli szkoda wynika z naruszenia standardu leczenia, możesz dochodzić roszczeń mimo podpisanej zgody.
Czego mogę żądać w sprawie o błąd medyczny?
Zwrotu kosztów leczenia i rehabilitacji, naprawienia szkody majątkowej (np. utraconych dochodów), renty z tytułu zwiększonych potrzeb lub utraty zdolności zarobkowej (art. 444 k.c.) oraz zadośćuczynienia za krzywdę (art. 445 k.c.). W razie śmierci pacjenta najbliżsi mogą żądać zadośćuczynienia i ewentualnie renty (art. 446 k.c.).

Podstawa prawna i źródła

Treść ma charakter informacyjny i edukacyjny — nie stanowi porady prawnej. W indywidualnej sprawie skonsultuj się ze zweryfikowanym prawnikiem.

Masz podobną sprawę?

Opisz ją — dobierzemy zweryfikowanego prawnika.

Zgłoś sprawę