Czy wykroczenie drogowe znika? Punkty karne i przedawnienie

Wbrew obiegowej opinii wykroczenie drogowe nie znika z dnia na dzień. Jego skutki rozkładają się w czasie na kilku płaszczyznach: punkty karne kasują się po określonym okresie, mandat (grzywna) ulega przedawnieniu, a samo wykroczenie przedawnia się jako czyn karalny. Zasady te kilkukrotnie się zmieniały - duża reforma punktów karnych weszła w życie 17 września 2022 r., a od 1 stycznia 2023 r. zmienił się moment naliczania okresu kasacji punktów. Poniżej wyjaśniamy, ile lat dane wykroczenie ciąży na kierowcy, kiedy punkty znikają z ewidencji CEPiK, jak działa przedawnienie wykroczenia i grzywny oraz jakie kroki możesz podjąć, by uporządkować swoją sytuację. Artykuł dotyczy stanu prawnego obowiązującego w Polsce.

System punktów karnych w Polsce - jak działa

Punkty karne to administracyjna ewidencja prowadzona w systemie CEPiK przez Policję, niezależna od grzywny. Maksymalna liczba punktów za jedno naruszenie wynosi obecnie 15 (po reformie z 17 września 2022 r. taryfikator został zaostrzony - wcześniej maksimum wynosiło 10). Przekroczenie limitu punktów ma poważne skutki: kierowca, który ma prawo jazdy dłużej niż rok, traci je po przekroczeniu 24 punktów, a kierowca w okresie próbnym (pierwszy rok) - już po przekroczeniu 20 punktów. Po stwierdzeniu przekroczenia limitu starosta kieruje kierowcę na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji (ponowny egzamin). Punkty są przypisywane do konkretnych naruszeń wymienionych w rozporządzeniu w sprawie ewidencji kierujących pojazdami naruszających przepisy ruchu drogowego.

Kiedy kasują się punkty karne

Zasada usuwania punktów istotnie zmieniła się od 1 stycznia 2023 r. Obecnie punkty karne kasują się po upływie 1 roku od dnia uiszczenia grzywny za naruszenie (a nie od daty samego wykroczenia). Oznacza to, że dopóki nie zapłacisz mandatu, bieg rocznego terminu nie rusza - punkty mogą widnieć w ewidencji znacznie dłużej. To istotna zmiana w stosunku do wcześniejszego stanu prawnego, gdy punkty kasowały się po roku od daty popełnienia naruszenia niezależnie od zapłaty. Warto regularnie sprawdzać stan swoich punktów - można to zrobić bezpłatnie i zdalnie w serwisie mobywatel lub na portalu gov.pl (usługa Sprawdź swoje punkty karne), a także osobiście na komendzie Policji.

Czy nadal działa kurs redukujący punkty karne

To jeden z najczęstszych mitów. Możliwość zmniejszenia liczby punktów przez udział w jednodniowym szkoleniu w WORD została zniesiona 17 września 2022 r. Obecnie nie ma już kursów, które kasują 6 punktów co pół roku - tego rozwiązania po prostu nie ma w obowiązującym prawie. Punkty znikają wyłącznie z upływem ustawowego terminu (rok od zapłaty grzywny) albo przy okazji ponownego egzaminu po przekroczeniu limitu. Jeżeli spotkasz ofertę 'kursu kasującego punkty', traktuj ją z dużą ostrożnością - po reformie z 2022 r. takie szkolenia nie redukują już punktów w ewidencji.