Jak złożyć wniosek dowodowy w postępowaniu przygotowawczym?

Wniosek dowodowy to żądanie strony, aby organ procesowy przeprowadził określony dowód - na przykład przesłuchał świadka, dopuścił opinię biegłego albo zaliczył do akt dokument. W postępowaniu karnym podstawą jest art. 167 Kodeksu postępowania karnego. Prawidłowo sporządzony wniosek zwiększa szansę, że istotne dla nas okoliczności zostaną zbadane, dlatego warto wiedzieć, co powinien zawierać i kiedy najlepiej go złożyć.

Kto i kiedy może złożyć wniosek dowodowy

Prawo do składania wniosków dowodowych w postępowaniu przygotowawczym przysługuje stronom - podejrzanemu, pokrzywdzonemu - oraz ich pełnomocnikom i obrońcom (m.in. art. 315 § 1 KPK). Wniosek można złożyć ustnie do protokołu albo na piśmie. Co do zasady wnioski dowodowe można składać aż do zamknięcia przewodu sądowego, jednak im wcześniej zostaną zgłoszone, tym pełniej mogą wpłynąć na kierunek postępowania. Należy pamiętać, że organy ścigania mają obowiązek wyjaśnić sprawę z urzędu i gromadzić dowody również na korzyść podejrzanego - to nie zwalnia jednak strony z aktywności procesowej.

Co powinien zawierać wniosek dowodowy

Pismo procesowe musi spełniać wymogi formalne z art. 119 KPK: oznaczenie organu, do którego jest kierowane, dane wnoszącego, treść wniosku, datę i podpis. W samym wniosku dowodowym - zgodnie z art. 169 KPK - należy wskazać dowód oraz okoliczności, które mają być nim udowodnione (tzw. tezę dowodową). Można też wskazać sposób przeprowadzenia dowodu. Im precyzyjniej określimy tezę dowodową, tym trudniej organowi oddalić wniosek jako nieprzydatny.

Kiedy wniosek może zostać oddalony

Organ procesowy oddala wniosek dowodowy w sytuacjach wskazanych w art. 170 § 1 KPK, m.in. gdy przeprowadzenie dowodu jest niedopuszczalne, dowód jest nieprzydatny do stwierdzenia danej okoliczności, dowodu nie da się przeprowadzić, okoliczność jest już udowodniona zgodnie z twierdzeniem wnioskodawcy, albo wniosek w sposób oczywisty zmierza do przedłużenia postępowania. Oddalenie wniosku nie zamyka jednak drogi - na postanowienie może przysługiwać zaskarżenie lub można ponowić wniosek, a samo oddalenie nie stoi na przeszkodzie późniejszemu dopuszczeniu tego dowodu.