Jakie masz prawa przy zarzutach związanych z kryptowalutami?

Kryptowaluty w Polsce nie są prawnym środkiem płatniczym, ale podlegają konkretnym regulacjom - przede wszystkim ustawie z dnia 1 marca 2018 r. o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu (tzw. ustawa AML). To ona wprowadziła do polskiego prawa definicję waluty wirtualnej i objęła firmy z branży krypto obowiązkami instytucji obowiązanych. Jeśli stajesz wobec zarzutów dotyczących działalności w tym sektorze, przysługują Ci podstawowe prawa: do obrony, do informacji o zarzutach i do korzystania z obrońcy.

Twoje prawa w postępowaniu

Konstytucja i Kodeks postępowania karnego gwarantują prawo do obrony oraz do milczenia - nie masz obowiązku dostarczać dowodów na swoją niekorzyść. Masz prawo wiedzieć, jakie zarzuty Ci postawiono, oraz, na zasadach określonych w przepisach, uzyskać dostęp do akt sprawy. Czynności takie jak przeszukanie czy zatrzymanie rzeczy wymagają podstawy prawnej, a dowody zebrane z naruszeniem prawa mogą być kwestionowane. Korzystanie z obrońcy od początku postępowania znacząco wzmacnia Twoją pozycję.

Obowiązki AML firm z branży kryptowalut

Podmioty świadczące usługi wymiany walut wirtualnych, prowadzenia portfeli czy pośrednictwa są instytucjami obowiązanymi w rozumieniu ustawy AML. Muszą m.in. stosować środki bezpieczeństwa finansowego (identyfikacja i weryfikacja klienta - KYC), oceniać ryzyko, monitorować transakcje, zgłaszać podejrzane operacje do Generalnego Inspektora Informacji Finansowej (GIIF) oraz prowadzić wewnętrzne procedury. Działalność w zakresie walut wirtualnych podlega też wpisowi do odrębnego rejestru prowadzonego przez administrację skarbową.

Co grozi za naruszenie przepisów

Naruszenie obowiązków AML może skutkować administracyjnymi karami pieniężnymi nakładanymi na instytucję obowiązaną - mogą one być wysokie, a ustawa przewiduje górne progi liczone m.in. w odniesieniu do wartości transakcji lub jako wielokrotność korzyści. Odrębną kwestią jest odpowiedzialność karna: samo pranie pieniędzy jest przestępstwem z art. 299 Kodeksu karnego, zagrożonym karą pozbawienia wolności od 6 miesięcy do 8 lat. Do tego mogą dochodzić zarzuty oszustwa (art. 286 KK), jeśli kryptowaluty posłużyły do wyłudzenia.

Kiedy i jak szukać pomocy prawnej