Upadłość konsumencka - jak skutecznie wyjść z długów?
Windykacja i długi · 2 min czytania · Redakcja zaufanyprawnik.pl
Upadłość konsumencka kojarzy się wielu osobom wyłącznie z firmami, tymczasem jest to instytucja przeznaczona właśnie dla osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej. To sądowe postępowanie pozwala niewypłacalnemu dłużnikowi spłacić wierzycieli w miarę możliwości, a pozostałą część zobowiązań - umorzyć. Dla wielu zadłużonych jest realną szansą na nowy start finansowy.
Czym jest upadłość konsumencka i kto może ją ogłosić
Upadłość konsumencką regulują przepisy ustawy z 28 lutego 2003 r. - Prawo upadłościowe (dawniej "Prawo upadłościowe i naprawcze"; nazwa została zmieniona). Wniosek o ogłoszenie upadłości składa dłużnik będący osobą fizyczną nieprowadzącą działalności gospodarczej, który stał się niewypłacalny, czyli utracił zdolność regulowania wymagalnych zobowiązań pieniężnych. Co istotne, po reformie obowiązującej od 24 marca 2020 r. wniosek może złożyć także wierzyciel wobec byłego przedsiębiorcy, a przyczyna niewypłacalności nie blokuje już samego ogłoszenia upadłości - bada się ją dopiero przy ustalaniu planu spłaty. Nie ma minimalnej ani maksymalnej kwoty długu.
Najważniejsza zmiana: reforma z 2020 roku
Przed 2020 r. sąd oddalał wniosek, jeśli do niewypłacalności doprowadziło umyślne działanie lub rażące niedbalstwo dłużnika. Reforma z marca 2020 r. zniosła tę barierę na etapie ogłaszania upadłości - dziś niemal każdy niewypłacalny konsument może ją ogłosić. Stopień zawinienia dłużnika sąd ocenia natomiast później, ustalając długość planu spłaty wierzycieli. Dlatego starsze poradniki mówiące o wymogu "niezawinionej niewypłacalności" są już nieaktualne.
Plan spłaty i umorzenie długów
Po ogłoszeniu upadłości syndyk ustala i spienięża majątek wchodzący w skład masy upadłości, a uzyskane środki dzieli między wierzycieli. Pozostałe zobowiązania objęte są planem spłaty wierzycieli. Standardowo plan ustala się na okres do 36 miesięcy, jednak jeśli dłużnik doprowadził do niewypłacalności umyślnie lub wskutek rażącego niedbalstwa, plan może trwać od 36 do 84 miesięcy. Po jego wykonaniu sąd umarza pozostałą część zadłużenia. W wyjątkowych sytuacjach, gdy dłużnik jest trwale niezdolny do spłat, sąd może umorzyć zobowiązania bez ustalania planu spłaty.
Najczęstsze pytania
Czy upadłość konsumencką może ogłosić każdy zadłużony?
Z upadłości konsumenckiej może skorzystać osoba fizyczna nieprowadząca działalności gospodarczej, która stała się niewypłacalna. Po reformie z 2020 r. nawet zawinione zadłużenie nie blokuje ogłoszenia upadłości - wpływa jedynie na długość planu spłaty.
Jak długo trwa plan spłaty wierzycieli?
Co do zasady do 36 miesięcy. Jeśli dłużnik doprowadził do niewypłacalności umyślnie lub przez rażące niedbalstwo, plan spłaty trwa od 36 do 84 miesięcy. W razie trwałej niezdolności do spłat sąd może umorzyć długi bez planu.
Ile kosztuje złożenie wniosku o upadłość konsumencką?
Opłata sądowa od wniosku wynosi 30 zł. Dodatkowe koszty mogą się wiązać z wynagrodzeniem pełnomocnika oraz kosztami postępowania pokrywanymi z masy upadłości.
Czy wierzyciel może złożyć wniosek o upadłość konsumencką dłużnika?
Co do zasady wniosek składa sam dłużnik. Wierzyciel może wnioskować o upadłość wobec osoby, która była przedsiębiorcą, w okresie określonym w ustawie po zaprzestaniu działalności.
Powiązane poradniki
Podstawa prawna i źródła
Treść ma charakter informacyjny i edukacyjny — nie stanowi porady prawnej. W indywidualnej sprawie skonsultuj się ze zweryfikowanym prawnikiem.
Masz podobną sprawę?
Opisz ją — dobierzemy zweryfikowanego prawnika.
Zgłoś sprawę