Czy muszę rejestrować utwór, by był chroniony?

Nie. Ochrona prawnoautorska powstaje automatycznie z chwilą ustalenia utworu, bez żadnej rejestracji czy formalności (art. 1 ustawy o prawie autorskim). Warto jednak zachować dowody autorstwa i daty powstania na wypadek sporu.

Jakich roszczeń mogę dochodzić za naruszenie praw autorskich w sieci?

Na podstawie art. 79 ustawy o prawie autorskim można żądać zaniechania naruszania, usunięcia jego skutków, naprawienia szkody (na zasadach ogólnych lub przez zapłatę dwukrotności stosownego wynagrodzenia) oraz wydania uzyskanych korzyści.

Jak długo trwa ochrona praw autorskich?

Autorskie prawa majątkowe trwają zasadniczo przez życie twórcy i 70 lat po jego śmierci (art. 36 ustawy). Po tym okresie utwór przechodzi do domeny publicznej, ale autorskie prawa osobiste nie wygasają.

Naruszenie praw autorskich w internecie – jakie kroki możesz podjąć?

Prawo cywilne · 2 min czytania · Redakcja zaufanyprawnik.pl

Bezprawne skopiowanie tekstu, zdjęcia, grafiki, muzyki czy filmu i opublikowanie ich w internecie narusza prawa twórcy. Polskie prawo daje uprawnionemu kilka ścieżek reakcji — od działań pozasądowych po roszczenia dochodzone przed sądem. Kluczem jest jednak właściwe udokumentowanie naruszenia, zanim podejmie się dalsze kroki.

Krok 1: udokumentuj naruszenie

Zanim zażądasz usunięcia treści, zabezpiecz dowody. Wykonaj zrzuty ekranu obejmujące adres URL i datę, zapisz linki do naruszających materiałów oraz zanotuj, kiedy je wykryłeś. Warto zachować całą korespondencję z osobą naruszającą. Wiarygodność dowodów można wzmocnić, korzystając z usług notariusza (protokół z otwarcia strony internetowej) albo z serwisów archiwizujących stan strony. Dobrze utrzymany rejestr naruszeń ułatwia później wykazanie autorstwa i zakresu bezprawnego użycia.

Krok 2: wezwanie do zaprzestania i zgłoszenie do platformy

Skutecznym krokiem pozasądowym jest pisemne wezwanie do zaprzestania naruszeń i usunięcia treści, najlepiej wysłane listem poleconym, by mieć dowód doręczenia. Równolegle większość serwisów (platformy społecznościowe, hostingi treści, serwisy wideo) ma własne procedury zgłaszania naruszeń praw autorskich. W zgłoszeniu należy podać linki, opis utworu i wskazać podstawę swoich praw. Dostawcy usług hostingowych odpowiadają na zasadach ustawy o świadczeniu usług drogą elektroniczną — po wiarygodnym zawiadomieniu o bezprawności treści powinni uniemożliwić do niej dostęp.

Krok 3: roszczenia z art. 79 ustawy o prawie autorskim

Podstawą roszczeń cywilnych jest art. 79 ustawy z 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych. Uprawniony, którego autorskie prawa majątkowe zostały naruszone, może żądać między innymi: zaniechania naruszania, usunięcia jego skutków, naprawienia wyrządzonej szkody (na zasadach ogólnych albo przez zapłatę sumy odpowiadającej dwukrotności stosownego wynagrodzenia), a także wydania uzyskanych korzyści. Roszczenia te przysługują niezależnie od tego, czy naruszyciel działał umyślnie — wina wpływa głównie na zakres odpowiedzialności odszkodowawczej. W poważniejszych przypadkach (np. przywłaszczenie autorstwa, rozpowszechnianie cudzego utworu bez uprawnienia) wchodzi w grę także odpowiedzialność karna z art. 115–119 tej ustawy.

Najczęstsze pytania

Czy muszę rejestrować utwór, by był chroniony?
Nie. Ochrona prawnoautorska powstaje automatycznie z chwilą ustalenia utworu, bez żadnej rejestracji czy formalności (art. 1 ustawy o prawie autorskim). Warto jednak zachować dowody autorstwa i daty powstania na wypadek sporu.
Jakich roszczeń mogę dochodzić za naruszenie praw autorskich w sieci?
Na podstawie art. 79 ustawy o prawie autorskim można żądać zaniechania naruszania, usunięcia jego skutków, naprawienia szkody (na zasadach ogólnych lub przez zapłatę dwukrotności stosownego wynagrodzenia) oraz wydania uzyskanych korzyści.
Jak długo trwa ochrona praw autorskich?
Autorskie prawa majątkowe trwają zasadniczo przez życie twórcy i 70 lat po jego śmierci (art. 36 ustawy). Po tym okresie utwór przechodzi do domeny publicznej, ale autorskie prawa osobiste nie wygasają.

Podstawa prawna i źródła

Treść ma charakter informacyjny i edukacyjny — nie stanowi porady prawnej. W indywidualnej sprawie skonsultuj się ze zweryfikowanym prawnikiem.

Masz podobną sprawę?

Opisz ją — dobierzemy zweryfikowanego prawnika.

Zgłoś sprawę