Czym zajmuje się adwokat od przestępstw internetowych?
Prawo karne · 2 min czytania · Redakcja zaufanyprawnik.pl
Przestępstwa popełniane w internecie — od włamań do systemów informatycznych po oszustwa i nękanie — wymagają od obrońcy znajomości zarówno prawa karnego, jak i realiów technicznych sieci. Adwokat specjalizujący się w cyberprzestępczości reprezentuje osoby oskarżone, pomaga pokrzywdzonym i porusza się w przepisach, które w polskim Kodeksie karnym tworzą odrębną grupę czynów przeciwko ochronie informacji.
Jakie przestępstwa internetowe reguluje Kodeks karny
Najważniejsze typy czynów związanych z internetem ujęto w rozdziale XXXIII Kodeksu karnego (przestępstwa przeciwko ochronie informacji). Nieuprawniony dostęp do systemu informatycznego, tzw. hacking, penalizuje art. 267 KK; bezprawne niszczenie lub zmiana danych informatycznych — art. 268 i 268a KK; zakłócanie pracy systemu i sabotaż komputerowy — art. 269, 269a i 269b KK. Oszustwa internetowe (np. wyłudzenia przy sprzedaży, phishing prowadzący do przejęcia środków) kwalifikuje się zwykle z art. 286 KK (oszustwo) lub art. 287 KK (oszustwo komputerowe). Nękanie online (stalking, w tym cyberprzemoc) penalizuje art. 190a KK. Podszywanie się pod inną osobę w sieci również mieści się w art. 190a § 2 KK. Każdy z tych przepisów przewiduje inną sankcję, a kwalifikacja czynu decyduje o grożącej karze.
Na czym polega obrona oskarżonego
Obrona w sprawach komputerowych w dużej mierze opiera się na dowodzie cyfrowym: logach, adresach IP, metadanych, opiniach biegłych z zakresu informatyki śledczej. Adwokat bada, czy dowody zebrano legalnie, czy zabezpieczono je w sposób zapewniający ich integralność i czy rzeczywiście wskazują na sprawstwo oskarżonego — sam adres IP nie przesądza bowiem, kto fizycznie obsługiwał urządzenie. Linia obrony może zmierzać do wykazania braku zamiaru, błędu co do faktu albo do podważenia wartości dowodowej materiału. Na etapie postępowania przygotowawczego istotne są wnioski dowodowe i kontrola czynności organów ścigania.
Pomoc pokrzywdzonym cyberprzestępczością
Adwokat reprezentuje także ofiary — osoby okradzione w wyniku oszustwa, ofiary kradzieży tożsamości czy nękania. Pomaga prawidłowo złożyć zawiadomienie o podejrzeniu popełnienia przestępstwa, zabezpieczyć dowody cyfrowe (zrzuty ekranu, korespondencję, potwierdzenia przelewów), a w postępowaniu pokrzywdzony może działać jako oskarżyciel posiłkowy. Równolegle często prowadzi się dochodzenie roszczeń cywilnych o naprawienie szkody. Szybkie działanie zwiększa szanse na zabezpieczenie środków i ustalenie sprawcy.
Najczęstsze pytania
Jakie kary grożą za przestępstwa internetowe w Polsce?
Sankcja zależy od kwalifikacji czynu. Nieuprawniony dostęp do systemu (art. 267 KK) zagrożony jest karą do 2 lat pozbawienia wolności, oszustwo (art. 286 KK) i oszustwo komputerowe (art. 287 KK) — do 8 lat, a poważniejsze formy sabotażu komputerowego nawet surowiej.
Czy mogę bronić się sam w sprawie o cyberprzestępstwo?
Co do zasady tak, ale sprawy te opierają się na skomplikowanym dowodzie cyfrowym i opiniach biegłych. Udział obrońcy realnie zwiększa szanse na skuteczną obronę, a w niektórych sytuacjach obrona jest obowiązkowa.
Co zrobić, gdy zostałem fałszywie oskarżony o przestępstwo internetowe?
Należy zabezpieczyć dowody potwierdzające twoją wersję (korespondencję, logowania, alibi cyfrowe) i jak najszybciej skontaktować się z obrońcą. Wyjaśnienia warto składać po konsultacji z adwokatem, a nie spontanicznie.
Powiązane poradniki
Podstawa prawna i źródła
Treść ma charakter informacyjny i edukacyjny — nie stanowi porady prawnej. W indywidualnej sprawie skonsultuj się ze zweryfikowanym prawnikiem.
Masz podobną sprawę?
Opisz ją — dobierzemy zweryfikowanego prawnika.
Zgłoś sprawę