Nielegalne użycie cudzych materiałów reklamowych - jak chronić prawa?
Prawo cywilne · 2 min czytania · Redakcja zaufanyprawnik.pl
Wykorzystanie cudzych materiałów reklamowych - grafik, zdjęć, sloganów czy filmów - bez zgody uprawnionego może naruszać prawa autorskie. W Polsce reguluje to ustawa z 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych. Twórcy i podmiotom uprawnionym przysługuje cały wachlarz roszczeń cywilnych, a w określonych przypadkach naruszenie stanowi również przestępstwo.
Zbieranie dowodów i wezwanie do zaprzestania
Pierwszym krokiem jest udokumentowanie naruszenia: zrzuty ekranu, kopie publikacji, daty i adresy stron, dane podmiotu naruszającego. Następnie warto wysłać wezwanie do zaprzestania naruszeń (cease and desist), w którym wskazuje się naruszone materiały, podstawę prawną roszczenia i termin na usunięcie naruszenia. Pismo to często prowadzi do polubownego zakończenia sporu, a jeśli zostanie zignorowane - stanowi podstawę do dalszych działań sądowych.
Roszczenia cywilne - art. 79 prawa autorskiego
Zgodnie z art. 79 ustawy o prawie autorskim, uprawniony, którego autorskie prawa majątkowe zostały naruszone, może żądać między innymi zaniechania naruszania, usunięcia jego skutków, naprawienia wyrządzonej szkody na zasadach ogólnych albo zapłaty sumy pieniężnej w wysokości odpowiadającej dwukrotności stosownego wynagrodzenia, a także wydania uzyskanych korzyści. Sąd może też orzec o podaniu wyroku do publicznej wiadomości. Roszczenia majątkowe z tytułu naruszenia przedawniają się co do zasady po 6 latach (art. 118 Kodeksu cywilnego), liczonych dla każdego naruszenia.
Odpowiedzialność karna - art. 115-116 prawa autorskiego
Przywłaszczenie sobie autorstwa lub wprowadzenie w błąd co do autorstwa (art. 115) oraz bezprawne rozpowszechnianie cudzego utworu (art. 116) są przestępstwami. W typie podstawowym art. 116 ust. 1 przewiduje karę grzywny, ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 2; w wersjach kwalifikowanych (działanie w celu osiągnięcia korzyści majątkowej lub uczynienie sobie z tego stałego źródła dochodu) kary są surowsze, do 3 lat, a w skrajnych przypadkach jeszcze wyższe. Naruszony może złożyć zawiadomienie o przestępstwie, choć część tych czynów ścigana jest na wniosek pokrzywdzonego.
Rola prawnika i środki zapobiegawcze
Najczęstsze pytania
Czego mogę żądać, gdy ktoś użył moich materiałów reklamowych bez zgody?
Na podstawie art. 79 ustawy o prawie autorskim można żądać zaniechania naruszania, usunięcia jego skutków, naprawienia szkody na zasadach ogólnych albo zapłaty dwukrotności stosownego wynagrodzenia, a także wydania uzyskanych korzyści i podania wyroku do publicznej wiadomości.
Czy nielegalne użycie reklamy to przestępstwo?
Może nim być. Bezprawne rozpowszechnianie cudzego utworu (art. 116 prawa autorskiego) jest zagrożone grzywną, ograniczeniem wolności albo pozbawieniem wolności do lat 2, a w typach kwalifikowanych - karą surowszą. Przywłaszczenie autorstwa karze art. 115.
Ile mam czasu na dochodzenie roszczeń?
Roszczenia majątkowe z tytułu naruszenia praw autorskich przedawniają się co do zasady po 6 latach na podstawie ogólnych przepisów Kodeksu cywilnego (art. 118 KC). Autorskie prawa osobiste, takie jak prawo do autorstwa, nie ulegają przedawnieniu i nie wygasają.
Powiązane poradniki
Podstawa prawna i źródła
Treść ma charakter informacyjny i edukacyjny — nie stanowi porady prawnej. W indywidualnej sprawie skonsultuj się ze zweryfikowanym prawnikiem.
Masz podobną sprawę?
Opisz ją — dobierzemy zweryfikowanego prawnika.
Zgłoś sprawę