Jak wygląda obrona w sprawach o ujawnienie tajemnicy przedsiębiorstwa?

Naruszenie tajemnicy przedsiębiorstwa może rodzić odpowiedzialność cywilną (na podstawie ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji) oraz karną. W postępowaniu karnym kluczowe jest to, że ustawa chroni nie każdą informację firmową, lecz wyłącznie taką, która spełnia ustawową definicję tajemnicy przedsiębiorstwa. Linia obrony najczęściej koncentruje się na podważeniu, że dana informacja w ogóle taką tajemnicą była, oraz że oskarżony działał umyślnie i bezprawnie.

Czym jest tajemnica przedsiębiorstwa w rozumieniu ustawy

Definicję zawiera art. 11 ust. 2 ustawy z 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji. Tajemnicą przedsiębiorstwa są informacje techniczne, technologiczne, organizacyjne lub inne mające wartość gospodarczą, które jako całość lub w szczególnym zestawieniu nie są powszechnie znane osobom zwykle zajmującym się tym rodzajem informacji ani łatwo dostępne dla takich osób, o ile uprawniony podjął, przy zachowaniu należytej staranności, działania w celu utrzymania ich w poufności. Wszystkie trzy przesłanki — poufność, wartość gospodarcza i rozsądne środki ochrony — muszą wystąpić łącznie. Brak choćby jednej (np. brak realnych zabezpieczeń) wyklucza ochronę.

Odpowiedzialność karna z art. 23 uznk

Art. 23 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji penalizuje ujawnienie lub wykorzystanie cudzej tajemnicy przedsiębiorstwa wbrew obowiązkowi wobec przedsiębiorcy, jeżeli wyrządza to poważną szkodę. Grozi za to grzywna, kara ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 2. Tej samej karze podlega ten, kto bezprawnie uzyskał informację stanowiącą tajemnicę i ją ujawnił lub wykorzystał we własnej działalności. Przestępstwo to ścigane jest na wniosek pokrzywdzonego. Warto podkreślić, że w polskim prawie karnym nie funkcjonuje kara grzywny liczona w milionach złotych za sam czyn z art. 23 uznk — wysokie kary pieniężne (jak 20 mln euro w RODO) dotyczą innych reżimów prawnych.

Typowe kierunki obrony

Obrońca może wykazywać, że: informacja nie była poufna, bo była publicznie dostępna (na stronie firmy, w publikacjach branżowych, na targach); przedsiębiorca nie podjął należytej staranności w jej ochronie (brak umów o poufności, kontroli dostępu, polityk bezpieczeństwa); informacja została pozyskana legalnie lub odkryta samodzielnie; nie doszło do poważnej szkody, co jest warunkiem karalności; brak było umyślności i świadomości obowiązku zachowania poufności. Istotne jest też dochowanie terminów przedawnienia karalności wynikających z art. 101 i 102 Kodeksu karnego.