Jaka kara grozi za nielegalny handel chronionymi zwierzętami w Polsce?

Na podstawie art. 128 i 128a ustawy o ochronie przyrody grozi kara pozbawienia wolności od 3 miesięcy do 5 lat. Przy działaniu nieumyślnym (art. 128a) możliwa jest grzywna, ograniczenie wolności albo pozbawienie wolności do 2 lat. Sąd może też orzec przepadek okazów.

Czym jest konwencja CITES?

CITES to międzynarodowa konwencja o handlu dzikimi gatunkami zagrożonymi wyginięciem. W Unii Europejskiej jej zasady wdraża rozporządzenie Rady (WE) nr 338/97, a w Polsce wykonują je przepisy ustawy o ochronie przyrody.

Czy mogę bronić się sam w sprawie o przestępstwo przyrodnicze?

Formalnie tak, ale złożoność przepisów krajowych, unijnych i CITES sprawia, że pomoc adwokata znacznie zwiększa szanse na skuteczną obronę, np. poprzez wykazanie legalnego pochodzenia okazu lub braku umyślności.

Co zrobić, gdy jestem świadkiem nielegalnego handlu zwierzętami?

Należy udokumentować okoliczności (miejsce, czas, szczegóły) i zgłosić sprawę policji lub organom ochrony środowiska. Pomocne bywa też powiadomienie organizacji zajmujących się ochroną przyrody, przy zachowaniu własnego bezpieczeństwa.

Nielegalny handel chronionymi zwierzętami - jak działa obrona prawna?

Prawo karne · 1 min czytania · Redakcja zaufanyprawnik.pl

Nielegalny handel chronionymi zwierzętami i roślinami jest w Polsce ścigany przede wszystkim na podstawie przepisów karnych ustawy o ochronie przyrody, które wdrażają unijne rozporządzenie Rady (WE) nr 338/97 oraz konwencję CITES o międzynarodowym handlu dzikimi zwierzętami i roślinami gatunków zagrożonych wyginięciem. Sprawy te bywają złożone, bo łączą prawo karne, administracyjne i regulacje międzynarodowe. Obrona oskarżonego wymaga znajomości zarówno znamion czynu, jak i procedury dowodowej.

Jakie kary grożą w Polsce

Zgodnie z art. 128a ustawy o ochronie przyrody, kto wbrew przepisom prawa Unii Europejskiej dokonuje obrotu okazami gatunków chronionych w liczbie większej niż nieznaczna i w warunkach wpływających na zachowanie właściwego stanu ochrony gatunku, podlega karze pozbawienia wolności od 3 miesięcy do lat 5. Jeżeli sprawca działa nieumyślnie, grozi grzywna, kara ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 2. Pokrewny art. 128 ustawy penalizuje m.in. oferowanie do sprzedaży, nabywanie czy przewożenie w celu sprzedaży okazów określonych gatunków - również karą od 3 miesięcy do 5 lat pozbawienia wolności. Możliwe są też środki takie jak przepadek okazów.

Rola adwokata w sprawie o przestępstwo przyrodnicze

Adwokat w takiej sprawie analizuje przede wszystkim prawidłowość zgromadzenia dowodów - czy przeszukanie i zatrzymanie okazów odbyły się zgodnie z procedurą, czy dokumentacja (zezwolenia, świadectwa CITES, dowody legalnego pochodzenia) została właściwie oceniona. Istotne jest też ustalenie strony podmiotowej: czy sprawca działał umyślnie, czy nieumyślnie, co bezpośrednio wpływa na kwalifikację i wymiar kary. Obrona może wskazywać na legalne źródło okazu, brak świadomości co do statusu gatunku albo na to, że obrót miał charakter nieznaczny.

Doradztwo i zgodność z przepisami CITES

Poza obroną w procesie adwokat doradza przedsiębiorcom i hodowcom, jak legalnie prowadzić obrót okazami gatunków chronionych: jakie zezwolenia i świadectwa są wymagane, jak dokumentować pochodzenie zwierząt oraz jak dochować należytej staranności. Prawidłowa dokumentacja CITES i zgłoszenia do właściwych organów (w Polsce m.in. Generalna Dyrekcja Ochrony Środowiska) pozwalają uniknąć odpowiedzialności karnej i administracyjnej. To obszar, w którym profilaktyka prawna jest tańsza niż późniejsza obrona.

Najczęstsze pytania

Jaka kara grozi za nielegalny handel chronionymi zwierzętami w Polsce?
Na podstawie art. 128 i 128a ustawy o ochronie przyrody grozi kara pozbawienia wolności od 3 miesięcy do 5 lat. Przy działaniu nieumyślnym (art. 128a) możliwa jest grzywna, ograniczenie wolności albo pozbawienie wolności do 2 lat. Sąd może też orzec przepadek okazów.
Czym jest konwencja CITES?
CITES to międzynarodowa konwencja o handlu dzikimi gatunkami zagrożonymi wyginięciem. W Unii Europejskiej jej zasady wdraża rozporządzenie Rady (WE) nr 338/97, a w Polsce wykonują je przepisy ustawy o ochronie przyrody.
Czy mogę bronić się sam w sprawie o przestępstwo przyrodnicze?
Formalnie tak, ale złożoność przepisów krajowych, unijnych i CITES sprawia, że pomoc adwokata znacznie zwiększa szanse na skuteczną obronę, np. poprzez wykazanie legalnego pochodzenia okazu lub braku umyślności.
Co zrobić, gdy jestem świadkiem nielegalnego handlu zwierzętami?
Należy udokumentować okoliczności (miejsce, czas, szczegóły) i zgłosić sprawę policji lub organom ochrony środowiska. Pomocne bywa też powiadomienie organizacji zajmujących się ochroną przyrody, przy zachowaniu własnego bezpieczeństwa.

Podstawa prawna i źródła

Treść ma charakter informacyjny i edukacyjny — nie stanowi porady prawnej. W indywidualnej sprawie skonsultuj się ze zweryfikowanym prawnikiem.

Masz podobną sprawę?

Opisz ją — dobierzemy zweryfikowanego prawnika.

Zgłoś sprawę