Jakie są kary za fałszowanie podpisów?

Fałszowanie podpisu to w praktyce podrobienie dokumentu, czyli przestępstwo z art. 270 Kodeksu karnego (tzw. fałszerstwo materialne). Karalne jest zarówno stworzenie podpisu cudzą ręką od podstaw, jak i przerobienie podpisu już istniejącego. Co istotne, zgoda osoby, której podpis ma być naśladowany, nie wyłącza odpowiedzialności karnej, jeśli dokument ma uchodzić za pochodzący od tej osoby.

Co mówi art. 270 Kodeksu karnego

Art. 270 §1 KK stanowi, że kto w celu użycia za autentyczny podrabia lub przerabia dokument albo takiego dokumentu jako autentycznego używa, podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności od 3 miesięcy do lat 5. Grzywnę wymierza się w stawkach dziennych — od 10 do 540 stawek (wysokość jednej stawki sąd ustala od 10 zł do nawet 2000 zł), więc spotykane w sieci stwierdzenie o 'grzywnie od 10 do 2000 zł' jest uproszczeniem. W wypadku mniejszej wagi (art. 270 §2a KK) grozi grzywna, ograniczenie wolności albo pozbawienie wolności do 2 lat.

Ćwiczenie cudzego podpisu i przygotowanie

Art. 270 §3 KK penalizuje czynienie przygotowań do fałszerstwa dokumentu — zagrożeniem jest grzywna, kara ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 2. Samo ćwiczenie cudzego podpisu może zostać uznane za takie przygotowanie, ale tylko wtedy, gdy towarzyszy mu zamiar późniejszego użycia podrobionego dokumentu jako autentycznego. Bez tego zamiaru samo wprawianie się nie jest przestępstwem. Ocena zawsze zależy od okoliczności i zgromadzonych dowodów.

Kiedy podpisanie za inną osobę jest legalne

Złożenie podpisu za kogoś nie jest fałszerstwem, jeśli działa się w jego imieniu na podstawie pełnomocnictwa i podpisuje się we własnym imieniu z zaznaczeniem reprezentacji (np. 'z up.'). Przestępstwem jest dopiero takie podpisanie, które ma sprawiać wrażenie, że dokument własnoręcznie podpisała inna osoba. Niezależnie od odpowiedzialności karnej, sfałszowany podpis może rodzić odpowiedzialność cywilną — pokrzywdzony może dochodzić naprawienia szkody na zasadach ogólnych Kodeksu cywilnego (art. 415 KC).