Co grozi za uprawę marihuany w Polsce?

Uprawa marihuany, czyli konopi innych niż włókniste, jest w Polsce przestępstwem niezależnie od tego, czy służy celom osobistym, czy komercyjnym. Reguluje to ustawa z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii (a nie - jak błędnie bywa podawane - ustawa o przeciwdziałaniu uzależnieniom). Nawet jedna roślina może oznaczać odpowiedzialność karną. Poniżej wyjaśniamy ramy prawne, wysokość kar i różnicę między marihuaną a legalnymi konopiami włóknistymi.

Ramy prawne uprawy konopi

Ustawa rozróżnia konopie włókniste (przemysłowe) od konopi innych niż włókniste. Konopie włókniste o zawartości THC nieprzekraczającej 0,3 proc. w suchej masie (limit podniesiony z 0,2 proc. nowelizacją z 2022 r.) mogą być uprawiane legalnie - po wpisie do rejestru i wyłącznie z certyfikowanego materiału siewnego, na określone cele (włókno, nasiona, cele przemysłowe). Uprawa konopi innych niż włókniste, czyli odmian o wyższej zawartości THC, jest zakazana i penalizowana w art. 63 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii.

Kary za nielegalną uprawę

Zgodnie z art. 63 ust. 1 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii, kto wbrew przepisom uprawia konopie inne niż włókniste, podlega karze pozbawienia wolności do lat 3. To podstawowy typ czynu - dotyczy także uprawy pojedynczej rośliny. Jeśli uprawa może dostarczyć znacznej ilości ziela konopi (art. 63 ust. 3), sprawca podlega karze pozbawienia wolności od 6 miesięcy do 8 lat. Ocena, czy ilość jest znaczna, należy do sądu i zależy od liczby roślin oraz przewidywanego plonu. Prawo nie różnicuje co do zasady uprawy na własny użytek i na sprzedaż - sam fakt nielegalnej uprawy jest karalny.

Kiedy możliwe jest łagodniejsze potraktowanie

W określonych sytuacjach sprawa może zakończyć się łagodniej. Przy nieznacznej ilości i braku zamiaru wprowadzenia do obrotu prokurator może rozważyć warunkowe umorzenie postępowania albo umorzenie ze względu na znikomą społeczną szkodliwość czynu. Możliwe jest też dobrowolne poddanie się karze. Warunkowe umorzenie nie jest skazaniem i nie figuruje jako wpis o skazaniu w Krajowym Rejestrze Karnym w taki sam sposób jak wyrok skazujący, jednak informacja o warunkowym umorzeniu jest gromadzona w KRK przez okres próby. O zastosowaniu tych instytucji decydują okoliczności konkretnej sprawy.

Marihuana medyczna a uprawa domowa

Wbrew częstemu przekonaniu, w Polsce istnieje legalny dostęp do konopi do celów medycznych. Ziele konopi innych niż włókniste oraz wyciągi są dopuszczone jako surowiec farmaceutyczny do sporządzania leków recepturowych i wydawane w aptece na receptę (Rpw). Od listopada 2024 r. taka recepta może być wystawiona dopiero po osobistym, fizycznym badaniu pacjenta. Legalność dotyczy jednak wyłącznie produktu z legalnego źródła (import, apteka). Samodzielna uprawa konopi na własne potrzeby medyczne pozostaje zakazana i podlega art. 63 ustawy - nie istnieje wyjątek pozwalający pacjentowi uprawiać marihuanę w domu.