Co robi prawnik w sprawach o naruszenie prawa do znaku towarowego?

Znak towarowy to często jeden z najcenniejszych składników majątku firmy. Gdy ktoś używa oznaczenia identycznego lub łudząco podobnego do zarejestrowanego znaku, przedsiębiorca może dochodzić ochrony na drodze cywilnej, a w poważniejszych przypadkach – także karnej. Poniżej wyjaśniamy, jak takie sprawy prowadzi się w Polsce na podstawie ustawy Prawo własności przemysłowej.

Na czym polega naruszenie znaku towarowego

Prawo ochronne na znak towarowy daje uprawnionemu wyłączność używania oznaczenia w obrocie gospodarczym. Naruszeniem jest bezprawne posługiwanie się znakiem identycznym dla identycznych towarów albo znakiem podobnym, jeśli powoduje to ryzyko wprowadzenia odbiorców w błąd, w tym ryzyko skojarzenia z zarejestrowanym znakiem. Renomowane znaki korzystają z szerszej ochrony, obejmującej także czerpanie nienależnej korzyści z ich renomy lub jej szkodzenie.

Rejestracja i ocena podobieństwa

W Polsce znaki rejestruje Urząd Patentowy RP (UPRP), a ochronę można rozszerzyć na całą Unię (znak unijny w EUIPO) lub międzynarodowo. Prawnik pomaga dobrać towary i usługi według klasyfikacji nicejskiej, przeprowadzić badanie czystości oraz ocenić ryzyko kolizji. Przy ocenie podobieństwa porównuje się płaszczyznę wizualną, fonetyczną i znaczeniową oznaczeń oraz podobieństwo towarów, a całość bada się z perspektywy przeciętnego odbiorcy.

Roszczenia cywilne i wezwanie do zaprzestania

Uprawniony może żądać zaniechania naruszania, usunięcia skutków, wydania bezpodstawnie uzyskanych korzyści oraz naprawienia szkody na zasadach przewidzianych w ustawie Prawo własności przemysłowej. W praktyce postępowanie często zaczyna się od wezwania do zaprzestania naruszeń. Spory rozpoznają wyspecjalizowane sądy ds. własności intelektualnej. Niezależną podstawą może być ustawa o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji, gdy chodzi o mylące oznaczenie przedsiębiorstwa lub towarów.

Odpowiedzialność karna

W poważnych przypadkach wchodzi w grę odpowiedzialność karna z art. 305 ustawy Prawo własności przemysłowej, który penalizuje oznaczanie towarów podrobionym znakiem towarowym w celu wprowadzenia do obrotu oraz obrót takimi towarami. Sankcje są surowsze przy uczynieniu sobie z tego stałego źródła dochodu lub przy towarach znacznej wartości. Wbrew popularnym tłumaczeniom, polskie stawki wynagrodzeń prawników nie są wyrażane w dolarach – koszty zależą od kancelarii i stopnia skomplikowania sprawy.