Dozór elektroniczny a prace społeczne - czy to alternatywa dla więzienia?
Prawo karne · 2 min czytania · Redakcja zaufanyprawnik.pl
Dozór elektroniczny bywa mylony z pracami społecznymi, choć są to odrębne instytucje pełniące różne funkcje. Prace na cele społeczne to element kary ograniczenia wolności (art. 34-35 Kodeksu karnego) - skazany wykonuje nieodpłatną, kontrolowaną pracę. System dozoru elektronicznego (SDE) to z kolei sposób wykonania kary pozbawienia wolności poza zakładem karnym, we własnym miejscu zamieszkania, pod kontrolą urządzeń monitorujących. Jedno nie zastępuje automatycznie drugiego - to sąd, w granicach przepisów, decyduje, w jaki sposób będzie wykonana orzeczona kara.
Czym jest system dozoru elektronicznego
SDE reguluje Kodeks karny wykonawczy. Pozwala odbywać karę pozbawienia wolności w miejscu zamieszkania, przy obowiązku przebywania w nim w wyznaczonych godzinach i noszenia nadajnika monitorującego. Celem jest umożliwienie skazanemu zachowania pracy, nauki i więzi rodzinnych, co sprzyja resocjalizacji i ogranicza koszty izolacji. SDE nie jest jednak prawem skazanego - to środek udzielany przez sąd penitencjarny po spełnieniu ustawowych warunków i po ocenie, czy jest wystarczający dla osiągnięcia celów kary.
Kto może odbywać karę w dozorze elektronicznym
Zgodnie z art. 43la Kodeksu karnego wykonawczego sąd penitencjarny może udzielić zezwolenia na SDE, jeżeli: orzeczona kara pozbawienia wolności nie przekracza 1 roku i 6 miesięcy, a wobec skazanego nie zachodzi multirecydywa z art. 64 § 2 KK; jest to wystarczające do osiągnięcia celów kary; skazany ma określone miejsce stałego pobytu; osoby pełnoletnie wspólnie z nim zamieszkujące wyrażą zgodę; oraz istnieją warunki techniczne umożliwiające dozór. Sąd ocenia całość okoliczności, w tym dotychczasowe zachowanie i postawę skazanego.
Wniosek o dozór elektroniczny i odwołanie
Wniosek o udzielenie zezwolenia na SDE może złożyć m.in. sam skazany, jego obrońca, prokurator, sądowy kurator zawodowy lub dyrektor zakładu karnego. Powinien być uzasadniony i poparty dokumentami potwierdzającymi spełnienie warunków (np. zgoda domowników, sytuacja zawodowa). W postępowaniu bierze udział prokurator. Jeżeli sąd odmówi, na postanowienie przysługuje zażalenie. Ponowny wniosek oparty na tych samych podstawach, zgodnie z art. 43lj KKW, może być rozpoznany dopiero po upływie 3 miesięcy od wydania postanowienia o odmowie.
Najczęstsze pytania
Czym różni się dozór elektroniczny od prac społecznych?
Prace społeczne to forma kary ograniczenia wolności (nieodpłatna praca na cele społeczne, art. 34-35 KK). Dozór elektroniczny to sposób odbycia kary pozbawienia wolności w miejscu zamieszkania pod kontrolą nadajnika (art. 43la KKW). To dwie różne instytucje.
Jaka kara kwalifikuje się do dozoru elektronicznego?
Kara pozbawienia wolności nieprzekraczająca 1 roku i 6 miesięcy, o ile wobec skazanego nie zachodzi multirecydywa z art. 64 § 2 KK i spełnione są pozostałe warunki z art. 43la KKW (miejsce pobytu, zgoda domowników, warunki techniczne).
Co zrobić, gdy sąd odmówi zgody na dozór elektroniczny?
Na postanowienie o odmowie przysługuje zażalenie. Ponowny wniosek oparty na tych samych podstawach można złożyć dopiero po 3 miesiącach od odmowy (art. 43lj KKW), chyba że zmieniły się istotne okoliczności.
Powiązane poradniki
Podstawa prawna i źródła
Treść ma charakter informacyjny i edukacyjny — nie stanowi porady prawnej. W indywidualnej sprawie skonsultuj się ze zweryfikowanym prawnikiem.
Masz podobną sprawę?
Opisz ją — dobierzemy zweryfikowanego prawnika.
Zgłoś sprawę